تمرینات توان بخشی قلبی بهبود فاکتورهای روانی از جمله، کیفیت زندگی، افسردگی و اضطراب بیماران بای پس عروق کرونر ایرانی را به دنبال خواهد داشت؟
3-1)اهداف تحقیق:
1-3-1) هدف کلی پژوهش:
بررسی فواید 12 هفته تمرین توان بخشی قلبی بر روی فاکتورهای کیفیت زندگی، افسردگی و اضطراب بیماران قلبی جراحی شده بای پس کرونر ( Grafting Coronary Artery Bypass) شهرستان همدان میباشد.
2-3-1) اهدف جزئی :
1- بررسی میزان تغییرات در فاکتورهای کیفیت زندگی، افسردگی و اضطراب قبل و بعد از 12 هفته تمرین توان بخشی قلبی در گروه شرکت کننده در تمرینات توانبخشی قلبی .
4-1) پرسشهای پژوهش:
1) وضعیت کیفیت زندگی بیماران قبل و بعد از شرکت در برنامه توانبخشی قلبی چگونه است؟
2)وضعیت ابعاد کیفیت زندگی بیماران قبل و بعد از شرکت در برنامه توانبخشی قلبی چگونه است؟
3)وضعیت افسردگی بیماران قبل و بعد از شرکت در برنامه توانبخشی قلبی چگونه است؟
4)وضعیت اضطراب بیماران قبل و بعد از شرکت در برنامه توانبخشی قلبی چگونه است؟
5-1)تعریف واژه ها و اصطلاحات تحقیق:
توانبخشی قلبی:
توانبخشی قلبی مجموعه خدمات چند جانبه (جسمانی، روانی و اجتماعی) با حضور و مشارکت متخصصین مختلف از جمله پزشک، پرستار، فیزیوتراپ و متخصص توانبخشی ورزشی طراحی شده است به منظور تهیه و فراهم نمودن موارد مورد نیاز بیماران قلبی و خانواده هایشان با هدف برگرداندن آنان به زندگی معمولی تا حد امکان(17).
جراحی بای پس عروق کرونری ( Grafting Coronary Artery Bypass) :
عمل جراحی که عروق خونی از ناحـیه دیـگر بدن به قسمت بالا و پایین کرونر مـسدود شدهی قلب پیوند میشود تا جریان خون کرونر از کنار ناحیه مسدود عبور کند ( 24 ) .
کیفیت زندگی :
مفهومی که در برگیرنده دامنه گستردهای از ویژگیهای روانی، جسمانی و محدودیتهایی که بیانگر تواناییهای فردی برای عملکرد و رضایت از آنچه انجام داده میباشد. کیفیت زندگی افراد در حال حاضر توسط خودشان مورد ارزیابی قرار میگیرد تا اینکه توسط متخصصان ارزیابی شود(25).
تعریف عملیاتی: : افرادی از بهترین کیفیت زندگی برخوردار هستند که از پرسشنام? (QLMI) اولدریج و همکاران در مقیاس مولفه ها 7 و افرادی از کمترین کیفیت زندگی برخوردار هستند نمر? 1 را بدست آورده اند.
اضطراب :
تعریف نظری: یک احساس نگرانی ذهنی، تنش و ناراحتی که ممکن است شامل نشانگان جسمانی مانند تپش قلب و تنفس سریع، تعریق کف دستها و گیجی میباشد(26).
تعریف عملیاتی: افرادی که عادی و نرمال هستند از پرسشنام? (HADS) زیگموند و اسنایت در مقیاس اضطراب نمر? 0 تا 7 و حالت مرزی این اختلال نمر? 8 تا 10 و کسانی که دارای اضطراب شدید هستند نمر? 11 و بیشتر را بدست آوردهاند.
افسردگی:
تعریف نظری: افسردگی یک بیماری جسمی و روحی است که علائم روحی آن شامل احساس غم و ناراحتی، کاهش هیجان و انگیزه زندگی، افکار منفی(همچون احساس ناامیدی یا عزت نفس پایین ) و علائم جسمی آن شامل اختلالات خواب، خستگی مزمن و کاهش انرژی و اشتها میباشد(26).
تعریف عملیاتی: افرادی که حالت عادی و نرمال دارند از پرسشنامه (HADS) زیگموند و اسنایت در مقیاس افسردگی نمر? 0 تا 7 و حالت مرزی نمر? 8 تا 10 و کسانی که دارای اضطراب شدید هستند نمر? 11 و بیشتر را بدست آوردهاند.
1-2) آناتومی و فیزیولوژی دستگاه قلب وعروق
1-1-2) قلب6
قلب ماهیچهای میان تهی، صنوبری شکل به درازای 13 سانتیمتر که در قفسه سینه میان دو شش و روی پرده دیافراگم 7جای گرفته است و به طور تخمینی 300 گرم وزن دارد. وزن و اندازه آن متاثر از سن، جنس، وزن بدن، ورزش و بیماری قلبی است. کار قلب دمیدن خون به انتهای بدن جهت عرضه نمودن اکسیژن و مواد غذایی، برداشت دی اکسید کربن و مواد زائد حاصل از متابولیسم است. دستگاه قلب و رگها در برگیرنده قلب، سرخرگها، مویرگها، سیاهرگها و لنف میباشد. قلب انسان به طور متوسط 72 بار در دقیقه، 100 هزار بار در روز و 5/22 بیلیون بار در زندگی هر فرد میزند تا خون اکسیژندار را با کفایتی کامپیوتر گونه، با هر زنش به بستر رگها بفرستد. این تلمبه کوچک در همه لحظات زندگی شخص میزند و تنها 4/0 ثانیه میان هر زنش میآساید. عمل تلمبهای قلب توسط انقباض و انبساط موزون دیواره عضلانی آن صورت می پذیرد. در طی انقباض عضلانی حفرات قلب کوچکتر میشوند و باعث به خارج رانده شدن خون میگردند و در طی انبساط عضلانی دیواره قلب از خون پر میشوند تا برای تخلیه بعدی، آماده شوند(29،27).
حفرات قلب
قلب از دیدگاه کالبدی، فیزیولوژی و بیماری دو تاست . قلب راست و قلب چپ که دیوارهای بنام سپتوم آنها را از هم جدا میکند. هر یک از اینها نیز از دو حفره شامل دهلیز و بطن تشکیل شده است.
خونی که در بدن از طریق سیستم وریدی به قلب برمیگردد در دهلیز راست تجمع مییابد و سپس به بطن راست پمپ میشود. هر زمان که بطن راست منقبض میشود این خون که محتوی اکسیژن کمی است به طرف ریه میراند ودر ریه خون غنی از اکسیژن میشود. وریدهای ریه، خون غنی از اکسیژن را به دهلیز چپ و از آنجا به بطن چپ میفرستد.
بطن چپ خون را از طریق آثورت به شبکه عروقی بدن میرساند و به دلیل پمپ خون به سراسر بدن بطن چپ کار بیشتری نسبت به بقیه حفرات قلب انجام میدهد و در نتیجه ضخامت دیوارههای آن ممکن است به بیش از نیم اینچ یعنی 3-2 برابر ضخامت دیواره بطن برسد(27،29).
رگهای قلب
شریانهای کرونری چپ و راست بر روی سطح قلب و در شیار دهلیزی بطنی و میان بطنی جای دارند و بافت چربی آنها را میپوشاند. شریانهای کوچکتر به درون ماهیچه قلب وارد میشوند. قلب، خون مورد نیاز خود را از همین راه سرخگها دریافت میکند نه از خـون حفرات. تنـها حدود 5/0 میـلی متر توده ماهیچهای قلب میتواند خون مورد نیاز خود را خون حفرات قلبی به دست آورد(28،29).
ماهیچه قلب از راه شریان کرونری راست و چپ خون مورد نیاز خود را دریافت میکند. شریان کرونری بی‌فاصله از ریشه آئورت سرچشمه میگیرد، وارد شیار دهلیزی بطنی راست میشود و از آنجا به شیار میان بطنی پسین میرود وبه نوک قلب میرسد. شاخههای آن به دهلیز راست، بطن راست، بخش زیرین بطن چپ، بخش پسین دیواره میانی، گره سینوسی دهلیزی و گره دهلیزی بطنی خون میرسانند. شریان کرونر چپ هم از ریشه آئورت سرچشمه گرفته و در درازای پیشین میان دو بطن پیشرفت کرده به نوک قلب میرسد(3).
2-1-2) بیماریهای ایسکیمیک قلب (IHD) 8:
ایسکمی به نبودن اکسیژن در نتیجه جریان خون ناکافی اطلاق میشود. بیماریهای ایسکیمیک قلبی (بیماری کرونر قلب، بیماری آترواسکلروتیک قلب و … ) عوامل ایجاد کننده مختلفی دارند ولی نقطه مشترک همه این عوامل اختلال عمل قلب به علت عدم توازن بین نیاز اکسیژن میوکارد و منبع اکسیژن در دسترس میباشد. آتراسکلروز شایع ترین علت ایسکیمی عروق کرونری است که با کاهش قطر عروق در شرایط پایهای، کاهش مطلقی در جریان خون میوکارد ایجاد مینماید یا از افزایش متناسب خون به هنگام زیاد شدن مصرف جلوگیری مینماید. آتراسکلروز مهمترین علت مرگ و میر است و اصولاً جز موارد نادر، کلیه بیماران مبتلا به انفارکتوس دچار آتراسکلروز هستند.
عوامل سبب شناسی (اتیولوژیک):
برخی از حالات و عادات، در افرادی که دچار بیماریهای ایسکیمیک قلب میگردند، بیش از دیگر مردم دیده میشود که اینها را عوامل خطرساز گویند. وجود این عوامل خطرساز احتمال و سرعت ایجاد آتراسکلروز را افزایش میدهد. از دیدگاه اپیدمیولوژی افزایش کلسترول خون، افزایش فشار خون و مصرف سیگار احتمالاً مهمترین عوامل خطرساز هستند. سن، جنس و عوامل ارثی از عوامل خطر غیر قابل تغییر هستند ولی دیگر عوامل را میتوان به شکل های مختلف تعدیل نمود.
چربی بالا _ افزایش کلسترول و تری گلیسرید هر دو از عوامل مهم خطر میباشند. افزایش کلسترول با ازدیاد غلظت لیپوپروتئین با دانسیته کم (LDL) و ازدیاد تری گلیسرید با ازدیاد لیپوپروتئین با دانسیته خیلی کم (VLDL) همراه است. لیپوپروتئین با دانسیته زیاد (HDL) رابطه عکس با ظهور آتراسکلروز زودرس دارد و عاملی محافظ میباشد.
فشار خون بالا – افزایش فشار خون عامل خطر مهمی برای آتراسکلروز به ویژه بیماریهای ایسکیمیک قلب و بیماری عروق مغزی است. با افزایش فشارخون خطر ایجاد آتراسکلروز به طور فزاینده ای بالا می‌رود.
مصرف سیگار – مصرف سیگار از عوامل خطرساز عمده بوده قطع آن موجب کاهش آتراسکلروز پیش رونده میشود.
هیپرگلیسمی و دیابت قندی – هیپرگلیسمی با بیماری آترواسکلروتیک بالینی رابطه مستقیمی دارد . در دیابتیها چه وابسته و چه غیر وابسته به انسولین میزان انفارکتوس دو برابر افراد طبیعی است. این خطر در بیماران جوان و جنس مؤنث بیشتر است.
چاقی – به طور کلی میزان بیماریزایی و مرگ ناشی از بیماریهای ایسکیمیک قلب متناسب با میزان افزایش وزن تا 30% افزایش مییابد. چاقی موجب مقاومت به انسولین در بافتهای محیطی ( به ویژه بافت عضلانی و چربی) شده در نتیجه باعث هیپرانسولینیسم جبرانی میگردد. کبد نسبت به برخی اثرات انسولین مقاومت پیدا نمیکند و لذا افزایش تولید لیپوپروتئینهای مملو از تری گلیسرید موجب افزایش سطح تری گلیسرید میشود. همچنین چاقی باعث تولید بیشتر کلسترول تام بدن و کاهش HDL می‌گردد و نیز فرد را در خطر بیشتر فشار خون بالا قرار میدهد. در مجموع چاقی به طور مستقیم با همه عوامل خطرساز قابل تغییر بیماری کرونری به جز سیگاری بودن رابطه دارد، لذا از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
البته باید متذکر شد که از طرفی پارهای از بررسیهای اپیدمیولوژیک چاقی را به عنوان یک عامل خطر و عامل افزاینده بیماریهای قلبی عروقی مطرح نکردهاند و مطالعات زیادی نشان دادهاند که توزیع چربی در عامل خطر بودن چاقی اهمیت خاصی دارد. چاقی مرکزی با افزایش محیط دور شکم و کمر، با افزایش خطر بیماری قلبی عروقی همراه میباشد. تجمع چربی در شکم همراه با فشار خون بالا و خطر افزایش یافته بیماری عروق کرونری میباشد. در مردان اگر دور کمر بیشتر از دور باسن باشد فشار خون، کلسترول و تری گلیسرید بالا و خطر بیماری ایسکیمیک قلب وجود خواهد داشت.
عدم فعالیت فیزیکی – مشاهدات اپیدمیولوژیک نشان داده است که بین درجه پایین فعالیت بدنی و افزایش احتمال مرگ در اثر بیماری کرونری قلب وابستگی وجود دارد.
فشارهای روحی و شخصیت – فشارهای روانی و عاطفی و اضطراب موجب استعداد بیشتر ابتلا به بیماری‌های ایسکیمیک قلب و مرگ ناگهانی میگردد.
ژنتیک – اغلب موارد آترواسکلروز زودرس، ارثی میباشند. در بسیاری از موارد می توان این امر را به خطر عوامل ارثی مانند فشارخون بالا، دیابت و چربی خون بالا نسبت داد(3).
3-1-2) بیماریهای عروق کرونر
بیماری عروق کرونر به معنی یک نوع نارسایی در عروق کرونر قلب میباشد که این نارسایی نهایتاً منجر به کاهش واختلال در جریان خون میوکارد قلب شده و توقف دائمی جریان خون میوکارد باعث اختلال در عمل عضله و نکروز آن میگردد .تظاهرات بالینی بیماری عروق کرونر میتواند شامل مرگ ناگهانی، قلبی، آنژین صدری ایدار و ناپایدار، انفارکتوس حاد میوکارد و نارسایی احتقانی قلب باشد. شایان توجه است که میزان ناخوشی و مرگ ناشی از بیماری عروق کرونر قلب از اواخر سالهای دهه 1960 تاکنون بطور پیشروندهای کاهش یافته است. برخی از عواملی که احتمالاً به این تغییر کمک کردهاند، شامل تلاشهای عمومی در ارتباط با کاهش عوامل خطرساز، نظیر کشف و درمان فشار خون بالا، همچنین درمانهای طبی و جراحی و تظاهرات بالینی بیماری کرونری قلب میباشد .بیشترین عوارض بیماریهای ایسکمیک قلب در مردها شامل انفارکتوس میوکار

مطلب مشابه :  منبع پایان نامه ارشد با موضوعآموزش و پرورش، دانش آموزان دختر، انتقال اطلاعات
دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید